In 1997 bracht de Duitse producent Pelham GmbH een nummer Nur mir uit, met daaronder een doorlopende herhaling van een sample van 2 seconden uit Metall auf metall van Kraftwerk.
Pelham had geen toelating gevraagd aan de producent van het nummer van Kraftwerk. Die dagvaardde Pelham. De zaak belandde na een Duitse procedureslag bij het Europees Hof van justitie, dat op 29 juli 2019 een uitspraak deed. 
 

Het Hof stelt om te beginnen vast dat volgens een Europese richtlijn uit 2001, die intussen omgezet is in het recht van de Europese lidstaten, de producenten van muziekopnames beschikken over naburige rechten (vergelijkbaar met het auteursrecht van auteurs en componisten). Die naburige rechten houden onder meer in dat hun toestemming nodig is om opnames die ze gemaakt hebben te reproduceren. Het speelt daarbij geen rol of de volledige opname gebruikt wordt of slechts een (heel) kort fragment.

Anderzijds is samplen een vorm van artistieke expressie, die onder de vrijheid van meningsuiting en de vrijheid van kunsten valt, beschermd door artikel 11 en 13 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie en artikel 10 van het Europees Verdrag voor de rechten van de mens.

Het naburig recht van de muziekproducent en de vrijheid van artistieke expressie van degene die een fragment gebruikt om te samplen, komen dus in botsing en moeten tegen mekaar afgewogen worden.
Het Hof wikt en weegt en kom tot het besluit dat:

  1. een producent kan beletten dat een fragment van zijn muziekopname, hoe kort ook, wordt gebruikt in een andere opname
  2. tenzij dat fragment zodanig gewijzigd is dat het niet meer herkenbaar is. 

Op te merken is dat het er niet toe doet of de gebruikte sample op zich origineel is.  
 

Conclusie

Als je een sample wil gebruiken van een opname (die nog beschermd is), heb je daarvoor de toelating nodig van de producent van die opname. Tenzij je het fragment zodanig vervormt dat het onherkenbaar is. 

De zaak is nu teruggestuurd naar het Duitse Bundesgerichtshof, dat op basis van het arrest van het Hof van justitie zal beslissen of Pelham een inbreuk gemaakt heeft op de rechten van de producent van het nummer van Kraftwerk.

Opmerking

De uitspraak betreft het naburig recht van de producent van de muziekopname en niet het auteursrecht van de auteur en componist. Voor het auteursrecht gelden andere regels. Zo speelt de originaliteit van het gereproduceerde fragment in het auteursrecht wél een rol. En is het twijfelachtig dat de omstandigheid dat het fragment zodanig gewijzigd is dat het niet meer herkenbaar is, tot gevolg zou hebben dat er geen sprake is van een inbreuk op het auteursrecht. In tegenstelling met producenten, hebben auteurs immers ook het recht om zich te verzetten tegen de bewerking en de wijziging van hun werk.