Je organiseert je beroepsactiviteit als zelfstandige, zonder vennootschap.

Waarvoor kun je deze vergoeding krijgen?

Als je een beroepsactiviteit verricht als fysieke persoon (dus niet als vennootschap of vereniging) en zonder gebonden te zijn door een arbeidsovereenkomst, zijn de vergoedingen die je daarvoor krijgt inkomsten uit een eenmanszaak. 

Voorwaarden en wettelijke bepalingen

Je mag niet werken als zelfstandige onder het gezag van een opdrachtgever. Als dat wél het geval is, kun je beschouwd worden als schijnzelfstandige en problemen krijgen met de RSZ. 

Het is niet altijd duidelijk of er sprake is van gezag in de relatie met de opdrachtgever. Bij twijfel kun je de kwestie voorleggen aan de Administratieve commissie ter regeling van de arbeidsrelatie. Als het over een artistieke prestatie gaat, kun je ook een zelfstandigheidsverklaring aanvragen bij de Commissie Kunstenaars. 

Impact op sociale zekerheid

Inkomsten als zelfstandige zijn onderworpen aan de betaling van sociale bijdragen.  Er zijn minima per kwartaal (ook als je weinig of geen inkomsten hebt). Voor sommige zelfstandigen (zelfstandigen in bijberoep, gepensioneerden, …) zijn die minima veel lager. 

 Als zelfstandige geniet je rechten in de sociale zekerheid: pensioen, geneeskundige verzorging en uitkeringen, gezinsbijslag en overbruggingsrecht. Zelfstandigen in bijberoep bouwen meestal geen bijkomende rechten op. 

Belastingen en btw

Inkomsten als zelfstandige worden als beroepsinkomen belast in de personenbelasting

Als zelfstandige ben je btw-plichtig. Als je omzet lager is dan 25.000 euro per jaar, kun je kiezen voor de vrijstelling van btw als kleine onderneming. Sommige diensten en leveringen van goederen zijn vrijgesteld van btw.

Combinatiemogelijkheden

Inkomsten als werknemer   
  
Je kunt inkomsten als zelfstandige combineren met inkomsten als werknemer. 

Bijklussen  
  
Als zelfstandige in hoofdberoep kun je onbelast bijverdienen, maar er zijn enkele beperkingen:

  • Als je een klus voor een andere burger doet, mag dat niet dezelfde activiteit zijn als je zelfstandige hoofdactiviteit.  
  • Je mag niet bijklussen voor een vereniging waarvoor je in de loop van de laatste twaalf maanden gewerkt hebt als zelfstandige (of als werknemer of uitzendkracht).

Inkomsten uit auteursrechten of naburige rechten  

Als je werken creëert of uitvoert of muziek- of filmopnames maakt die beschermd zijn door het auteursrecht of door naburige rechten, en je geeft toelating aan anderen om je werk te exploiteren (te kopiëren, publiceren, opvoeren, uitzenden enz.), kun je daarvoor, bovenop de vergoeding voor je prestatie, auteursrechten of naburige rechten krijgen. 

KVR (kleine vergoedingsregel)  
  
Je kunt inkomsten als zelfstandige combineren met prestaties waarvoor je vergoed wordt met de KVR, maar niet voor prestaties die je tijdens de aannemingsovereenkomst levert voor je klant, tenzij je kunt aantonen dat de prestaties van een andere aard zijn.   

Vrijwilligersvergoeding  
  
Je kunt inkomsten als zelfstandige combineren met prestaties waarvoor je een vrijwilligersvergoeding krijgt.  

Pensioen  
  
Als gepensioneerde werknemer of zelfstandige, mag je onbeperkt bijverdienen vanaf 65 jaar of na een loopbaan van 45 jaar. Als je jonger bent dan 65 jaar of geen loopbaan hebt van 45 jaar, kunnen je inkomsten een invloed hebben op je pensioen. Inkomsten uit artistieke activiteiten hebben echter geen invloed op je pensioen. Voor gepensioneerde ambtenaren geldt dit enkel voor je nominaal pensioen, niet voor het supplement op je pensioen.   

Werkloosheid  
  
Als zelfstandige in hoofdberoep heb je geen recht op een werkloosheidsuitkering. 
 
Je mag een zelfstandige activiteit in bijberoep, die je reeds uitoefende gedurende minstens drie maanden vóór de aanvang van de werkloosheid, voortzetten, maar niet tijdens weekdagen tussen 7 en 18h en sommige activiteiten, zoals nachtwaker en werken in de horeca, zijn uitgesloten. 
 
Artistieke activiteiten mag je tijdens je werkloosheid aanvatten als zelfstandige in bijberoep. En je mag ze 24/7 uitoefenen. 

Arbeidsongeschiktheidsuitkering  
  
Als je een arbeidsongeschiktheidsuitkering krijgt (als werknemer of als zelfstandige), heb je de toelating nodig van de adviserende geneesheer van de mutualiteit om te mogen werken. De geneesheer kan beslissen om de arbeidsongeschiktheid te beëindigen, als hij oordeelt dat je niet langer minstens 50% arbeidsongeschikt bent. Slechts uitzonderlijk zullen je inkoomsten geen invloed hebben op je uitkering. 

Loopbaanonderbreking  
  
In geval van volledige schorsing van de arbeidsovereenkomst, kun je een zelfstandige activiteit aanvangen of voortzetten.  Gedurende een jaar behoud je je uitkering. Nadien kun je in volledige loopbaanonderbreking blijven zonder uitkering tot het ogenblik waarop de loonbaanonderbreking afloopt. 

Tijdskrediet  
  
Je mag een bijkomende activiteit als zelfstandige die je reeds uitoefende sinds minstens twaalf maanden voor de aanvang van het tijdskrediet voortzetten. Je mag deze activiteit niet uitbreiden. Je moet ze aangeven bij de RVA bij de aanvraag van de uitkering. Gedurende een jaar behoud je je uitkering. Nadien kun je je activiteit vvortzetten tot het einde van je tijdskrediet, maar zonder uitkering. 
  
Als je een tijdskrediet zonder uitkeringen aanvraagt, mag je eender welke beroepsactiviteit uitoefenen.  

Internationaal

Als je als zelfstandige gaat werken in het buitenland, heb je eventueel een visum en een beroepskaart nodig.   

Je hebt geen visum of beroepskaart nodig om te werken in een land van de Europese economische ruimte (EU, Zwitserland, IJsland, Liechtenstein en Noorwegen) als je de nationaliteit hebt van een van die landen.  

In principe betaal je sociale bijdragen in het land waar je werkt, maar er zijn uitzonderingen.  

Belastingen betaal je in principe in het land waar je woont, maar ook op deze regel zijn er uitzonderingen.