Organiseer je activiteiten met minderjarigen? Vanaf nu vraag je een uittreksel uit het strafregister op van bepaalde begeleiders.

In de strijd tegen seksueel grensoverschrijdend gedrag neemt de Vlaamse overheid maatregelen. Uit onderzoek blijkt dat leiders of coaches vaak plegers zijn ten aanzien van minderjarigen. In hun gezags- of vertrouwenspositie staat de minderjarige vaak in een extra kwetsbare positie. Met ernstige psychologische gevolgen voor de minderjarige tot gevolg. Organisaties krijgen nu een belangrijk instrument in handen voor hun preventiebeleid.

Welke culturele organisaties vragen het uittreksel op?

Om contact tussen kinderen en veroordeelde personen (voor misbruik van kinderen) te vermijden keurde de Vlaamse regering een nieuw decreet goed. Het decreet richt zich naar organisaties met activiteiten rond onder meer animatie en de begeleiding van minderjarigen.

In de culturele sector gaat het oa. om (kunst)organisaties die dans-, teken-, muziek-, toneel- of theaterles, animatie of workshops aanbieden aan minderjarigen. Organisaties die culturele voorstellingen geven aan een minderjarig publiek (zonder de begeleiding van minderjarigen) vallen er buiten.

Het decreet is van toepassing op organisaties die een activiteit aanbieden die valt onder opvoeding, psycho-medisch-sociale begeleiding, hulpverlening aan de jeugd, kinderbescherming, animatie of de begeleiding van minderjarigen zoals vermeld in artikel 596, tweede lid van het Wetboek van Strafvordering.

Zowel organisaties met zetel in het Vlaamse gewest als Brusselse organisaties binnen de Vlaamse gemeenschap vragen het uittreksel op.

Rechtstreeks contact met minderjarigen

Bij een aanstelling van een begeleider controleert de organisatie het goed en zedelijk gedrag in de omgang met minderjarigen.

Vanaf 1 januari 2023 vraag je een uittreksel uit het strafregister op aan elke meerderjarige die via rechtstreeks contact een activiteit begeleidt met een of meer minderjarigen. Ook online contact valt onder rechtstreeks contact. Niet enkel werknemers, maar ook verenigingswerkers, studenten, zelfstandigen of vrijwilligers die op structurele basis actief zijn binnen de organisatie. De éénmalige dienstverlening valt er buiten, denk aan de animatie van een clown op een opendeurdag. In het jeugdwerk vallen de vrijwilligers buiten de regeling.

Het uittreksel is maximaal 1 maand oud. Je vraagt het aan bij de gemeente waar je ingeschreven bent. De organisatie vult een formulier in die de begeleider op zijn beurt indient bij de gemeente.

Controle bij de aanstelling van begeleiders

De werkgever of leidinggevende van de organisatie (bv. een bestuurder bij een vzw of feitelijke vereniging) is verantwoordelijk voor de controle. De organisatie gaat na:

  • of er een veroordeling is voor feiten ten aanzien van minderjarigen (bv. niet het geval bij fraude),
  • het tijdsverloop sinds de veroordeling (bv. een jeugdfout),
  • contextuele gegevens (bv. druggebruik is niet relevant voor een beoordeling rond grensoverschrijdend gedrag), en
  • andere elementen die relevant zijn.

Bij een effectieve veroordeling in het verleden (bv. voyeurisme, verkrachting, grooming, bezit kinderpornografie …) legt een rechter vaak bijkomende straffen op. Een verbod om deel uit te maken van een organisatie gericht op minderjarigen beperkt het recidiverisico. In dat geval heb je geen beoordelingsmarge en mag je de begeleider niet aannemen.

Na een beoordeling van het onberispelijk gedrag en een beslissing tot aanstelling van de medewerker vernietigt je als organisatie het uittreksel. De personen die de controle uitvoeren bewaren de nodige discretie.

De Ambrassade stelde in samenwerking met het Dep CJM een draaiboek op (gericht op het jeugdwerk). 

Bron

Decreet van 3 juni 2022 houdende de verplichting voor bepaalde organisaties om een uittreksel uit het strafregister als vermeld in artikel 596, tweede lid, van het Wetboek van Strafvordering, te controleren voor bepaalde nieuwe medewerkers.